آشنایی با سندرم ایمپاستر و آثار آن بر سرمایه گذاری

هر کدام از ما حس‌ها و حالت‌هایی را تجربه می‌کنیم و تصور می‌کنیم که این تجربه‌ها تنها برای ما اتفاق می‌افتد و دیگران با این حالت‌ها رودررو نمی‌شوند. سندرم ایمپاستر از حالاتی است که تجربه می‌کنیم و بهتر است بدانیم که تنها کسانی نیستیم که دچار این سندرم می‌شویم. شاید برای شما هم پیش آمده باشد که به برخی از موفقیت‌ها رسیده باشید اما حس نکنید که این اتفاقات از هوش یا توانایی شما آمده است بلکه این موضوع را به مسایلی مانند شانس ارتباط دهید. این اتفاق می‌تواند در مسایل مالی و سرمایه گذاری نیز پیش بیاید. به این سندرم، سندرم ایمپاستر یا نشانگان دغل‌کار یا نشانگان خودویران‌گری توانمندان هم می‌گویند. این حس می‌تواند باعث توقف و ورود نکردن در مسیر سرمایه گذاری نیز شود. البته تجربه سندرم ایمپاستر تنها در سرمایه گذاری نیست و در ابعاد دیگر زندگی مانند کار و دوران تحصیل هم وجود دارد. به عنوان مثال، زمانی که از جایگاه شغلی‌مان - با هر درجه و مرتبه بالایی هم که دارد – ناراضی هستیم و در همان حال، به این فکر می‌کنیم که استحقاق چنین جایگاهی را نداریم و هر چه به دست آمده نه بر اساس تلاش خودمان بلکه از خوش اقبالی بوده است، مطمئن باشیم که دچار سندرم ایمپاستر شده‎ایم. رهایی از این سندرم سخت است اما راهکارهایی وجود دارد که می‌توان به کمک آن‌ها بر سندرم ایمپاستر مسلط شد.

سندرم ایمپاستر در مسائل مالی

در بالا به آثار سندرم ایمپاستر روی سرمایه گذاری اشاره کردیم. تا به حال شده است که از درخواست ارتقا شغلی یا ترفیع جایگاهی که در نظر داشته‌ایم صرف نظر کنیم؟ جواب برخی از ما به این سوال مثبت است. عامل اصلی که باعث شده تا ما از این خواسته بگذریم همان سندرم ایمپاستر است. این عدم درخواست در بسیاری موارد در زمانی اتفاق می‌افتد که مستحق دریافت ترفیع هستید. در مورد موفقیت در سرمایه گذاری هم همین طور است. گاهی شما با توانایی خود اقدام به سرمایه گذاری مناسبی کرده‌اید و سود خوبی هم برده‌اید یا دست کم نسبت به جامعه بسیار بهتر عمل کرده‌اید. در این شرایط ممکن است اهمیتی به هوش و توانایی خود ندهید و صرفا برد خود را به شرایط یا شانس تسبت دهید. این اتفاق می‌تواند باعث از بین رفتن بیش از حد اعتماد به نفس، بی‌توجهی به سرمایه گذاری صحیح، بررسی نکردن مسیرهای سرمایه گذاری و دوری از ورود به زمینه‌های سرمایه گذاری شود.

درک اثر نورافکن

اگر برای دیدن تئاتر یا اجرای زنده برنامه‌ای رفته باشیم، دیده‌ایم که بالای سر فردی که قرار است وارد صحنه شود، نورافکن به مسیر حرکت او تابانده می‌شود. این نور انداختن به این دلیل انجام می‌شود که حواس مخاطبان به اجرا کننده روی صحنه جمع شود و او به مرکز توجه تبدیل شود. از آن‌جا که همه ما از نظر ذهنی در مرکز دنیای خودمان قرار داریم، این تصور را داریم که در مرکز توجه دنیای دیگران هم حضور داریم. این حالت را اثر نورافکن می‌گویند. به این معنی که فرد همان نورافکن را بالای سر خود می‌بیند که روی صحنه به اجراکننده تابانده می‌شود. به این ترتیب، ممکن است در فضای سرمایه گذاری به خاطر ترس از قضاوت‌ها از دستاوردهای مالی که داشته‌ایم چشم پوشی کنیم و حرکت رو به جلو در سرمایه گذاری را پیش نگیریم. درک اثر نورافکن باعث می‌شود تا متوجه شویم تصور ما در مورد این‌که همه در حال قضاوت ما هستند کنار برود و تصمیم‌هایی که برای سرمایه گذاری می‌گیریم راحت‌تر انجام شود.

یادآوری سخت‌کوشی

به خودمان یادآوری کنیم که سخت‌کوش هستیم. بیش از این‌که روی دستاوردهای‌مان متمرکز شویم، بهتر است روی ساعت‌هایی تمرکز کنیم که برای رسیدن به دستاوردها تلاش کرده‌ایم. در صفحه‌ای یادداشت کنیم که برای رسیدن به هر کدام از موفقیت‌هایی که به دست آورده‌ایم چه تلاش‌هایی کرده‌ایم. یادداشت این که در آن ساعت‌ها چه تلاشی کرده‌ایم، به ما شک و تردید‌هایی را یادآوری می‌کند که بارها جلوی حرکت‌مان را گرفته بود اما تمام آن شک و تردیدها را پشت سر گذاشته‌ایم. یادآوری سخت کوشی‌هایی که به خرج داده‌ایم می‌تواند از تاثیر سندرم ایمپاستر کم کند.

گفتگو با افراد

این باور از گذشته در میان افراد بوده است که سرمایه گذاری یک مساله مجزا است و ما هم این‌طور تربیت شده‌ایم که در مورد مسائل مالی در عموم صحبت نکنیم. اما موضوع این است که به اشتراک گذاشتن تجربه‌ها و همفکری‌ها در گفتگوهایی که با افراد داریم هم می‌تواند به آن‌ها برای بیرون آمدن از تصورات اشتباه در سرمایه گذاری کمک کند و هم با مرور تجربه خودمان می‌توانیم به ابعاد جدید پی ببریم. گفتگو با افراد باعث می‌شود افراد از تصورات تک بعدی که منجر به سندرم ایمپاستر می‌شود، فاصله بگیرند.

عادت‌های سالم مالی

دستیابی به موفقیت‌های مالی همیشه به تعداد صفرهایی که جلوی دارایی‌مان قرار گرفته‌اند مربوط نمی‌شود. برنامه ریزی‌های مالی مانند اجرای قانون 70/20/10 می‌تواند عادت‌های سالم مالی در مسیر سرمایه گذاری‌مان به وجود آورد. ایجاد جایی برای نگهداری وجوه اضطراری با مبلغ مشخصی در هر ماه می‌تواند تغییرات شگفت انگیزی را در مسیر سرمایه گذاری‌مان به وجود بیاورد و از اشتباهات ناشی از سندرم ایمپاستر جلوگیری کند.

اهمیت مدیریت سرمایه چیست؟

اولین واقعیتی که افراد تصور می‌کنند یک افسانه است این است که سرمایه گذاری در اندازه و ابعادی که فکر می‌کنیم کار پیچیده‌ای نیست. این تصور که همه کسانی که سرمایه گذاری می‌کنند و موفق هستند مدام در حال خواندن جدول‌های مالی و تحلیل تکنیکال هستند، اشتباه است. بسیاری از افراد – از افراد غیرحرفه‌ای گرفته تا حرفه‌ای - تلاش می‌کنند از ابزار مالی نوینی مانند صندوق سرمایه گذاری بهره ببرند. صندوق‌های سرمایه گذاری با داشتن تیمی از کارشناسان و تحلیل‌گران بازارهای دارایی می‌توانند آن‌چه که برای انجام سرمایه گذاری موفق در نظر داریم را ارائه بدهند. زمانی که سندرم ایمپاستر در حال تاثیرگذاری و مایوس کردن ما در مسیر سرمایه گذاری است، اعتماد به مدیریت سرمایه در این ابزار مالی نوین می‌تواند ما را به نتیجه سرمایه گذاری امیدوار کند.