الگوی ادامه دهنده در تحلیل تکنیکال چیست؟

در تحلیل تکنیکال شناخت الگوها اهمیت بالایی دارد چرا که به ما کمک می‌کنند تا رفتار یک دارایی یا شاخص را بشناسیم و آینده آن را پیش‌بینی کنیم. این موضوع به ما امکان می‌دهد تا زمان مناسب ورود و خروج را در یک دارایی تشخیص دهیم و تصمیمات بهتری برای سرمایه‌گذاری بگیریم. الگوها انواع مختلفی دارند که از جمله آنها می‌توان به الگوهای شمعی و الگوهای قیمتی اشاره کرد. یکی از مباحث مهم در مورد الگوهای قیمتی مربوط به الگوهای ادامه دهنده (Continuation Patterns) است که در ادامه به آن می‌پردازیم.

الگوی ادامه دهنده چیست؟

طبق تعریف اینوستوپدیا، الگوی ادامه دهنده نشان‌دهنده وقفه‌ای کوتاه در یک روند است که پس از آن، قیمت جهت اصلی و غالب خود را ادامه می‌دهد. به عبارت دیگر، در الگوی ادامه دهنده پس از شکل گرفتن روند اصلی، قیمت دارایی در یک دامنه مشخص نوسان یا اصطلاحا استراحت می‌کند. سپس با خروج از این ناحیه، دوباره روند اصلی را ادامه می‌دهد. این روند اصلی می‌تواند صعودی یا نزولی باشد. معامله‌گرها از این الگوها استفاده می‌کنند تا نقاط تغییر و تحول بالقوه را شناسایی کنند و ورود و خروج خود را هوشمندانه‌تر برنامه‌ریزی کنند.

یک مثال از الگوی ادامه‌دهنده

برای این که درک بهتری از الگوی ادامه‌دهنده به دست بیاورید، به مثال زیر توجه کنید. یک سهم در مدت کوتاهی روند نزولی پیدا می‌کند و قیمت آن به شدت افت کرده و از نقطه A به نقطه B می‌رسد. با رسیدن به این نقطه افت قیمت سهم متوقف می‌شود و مدتی در یک بازه قیمتی نوسان می‌کند تا به نقطه C برسد. در این نوسان گاهی قیمت سهم بالا می‌رود و گاهی پایین می‌آید. با این حال، این سهم در روند نزولی قرار دارد و پس از یک وقفه‌، با رسیدن به نقطه C دوباره وارد روند اصلی شده و قیمت آن تا نقطه D پایین می‌رود. مثلث شکل گرفته بین B و C نشان‌دهنده الگوی ادامه‌دهنده است. مثال روند صعودی و افزایش قیمت سهم نیز مشابه همین مثال است.

انواع الگوهای ادامه‌دهنده

معروفترین الگوهای ادامه‌دهنده عبارتند از: مثلث، پرچم، مستطیل، پرچم سه گوش و فنجان و دسته. این الگوها را در ادامه بیشتر توضیح می‌دهیم.

الگوی ادامه‌دهنده مستطیل

الگوی ادامه‌دهنده مستطیل ساده‌ترین الگوی ادامه‌دهنده قابل تشخیص است که با خطوط مقاومت و حمایت موازی محدود شده است. مستطیل‌ها به عنوان محدوده معاملاتی یا مناطق تراکم نیز نامیده می‌شوند و می‌توانند صعودی یا نزولی باشند. در زیر مستطیل صعودی و نزولی نشان داده شده است.

در مستطیل صعودی، قیمت پیش از ورود به مستطیل در روند صعودی قرار دارد و با رسیدن به مستطیل در یک محدوده معین نوسان می‌کند. سپس با خروج از این ناحیه دوباره روند صعودی خود را ادامه می‌دهد.

در مستطیل نزولی، قیمت پیش از ورود به مستطیل در روند نزولی قرار دارد و با رسیدن به مستطیل در یک محدوده معین نوسان می‌کند. سپس با خروج از این ناحیه دوباره روند نزولی خود را ادامه می‌دهد.

الگوی ادامه‌دهنده مثلث

الگوی ادامه‌دهنده مثلث با تغییرات قیمتی مشخص می‌شود که محدوده آن مدام تنگ‌تر و کوچک‌تر می‌شود. سه نوع الگوی مثلث داریم که عبارتند از: مثلث صعودی، مثلث نزولی و مثلث متقارن.

مثلث صعودی

در این الگو قیمت ابتدا در یک روند صعودی قرار دارد و بعد در قالب یک مثلث که مدام کوچک‌تر می‌شود، نوسان می‌کند. زاویه قائمه این مثلث در بالا جای دارد یعنی مقاومت مسطح است و کف نقاط در مثلث مدام بالاتر می‌رود. پس از خروج از این ناحیه، روند صعودی قیمت دوباره شروع می‌شود.

مثلث نزولی

در الگوی مثلث نزولی، قیمت روندی نزولی طی می‌کند تا وارد مثلث شود. با ورود به مثلث، کف قیمت ثابت می‌ماند اما سقف قیمت‌ها مدام کمتر و مساحت مثلث کوچک‌تر می‌شود. زاویه قائمه این مثلث پایین است یعنی خط حمایت مسطح دارد و پس از خروج از مثلث، روند نزولی قیمت دوباره آغاز می‌شود

مثلث متقارن

مثلث متقارن دو حالت صعودی و نزولی دارد. در این حالت خطوط روند همگرا هستند و ممکن است پس از خروج از مثلث به هر سمت و سویی برویم. با این حال، معمولا همراستا با روند قبل از ورود به این ناحیه مثلثی عمل می‌کند، به ویژه اگر حجم معاملات انجام شده از این موضوع حمایت کنند. پس از شکست الگو می‌توان ادامه روند را ملاحظه کرد.

الگوی ادامه‌دهنده پرچم سه‌گوش (pennants)

الگوی پرچم سه‌گوش یکی دیگر از الگوهای ادامه‌دهنده هستند که در بیشتر مواقع زمانی به وجود می‌آیند که قیمت سهم شاهد تغییرات ناگهانی باشد. این الگو شبیه الگوی مثلث است اما اختلاف عمده‌ای که با آن دارد این است که پرچم سه‌گوش در چارچوب زمانی کوتاه‌تری شکل می‌گیرد. قاعده کلی این است که اگر پرچم سه‌گوش بیش از 20 کندل داشته باشد، مثلث در نظر گرفته می‌شود. یک تفاوت دیگر میان الگوی مثلث و الگوی پرچم سه‌گوش وجود میله پرچم در ابتدای روند است، در حالی که در الگوی مثلث چنین چیزی مشاهده نمی‌شود. الگوی پرچم سه‌گوش می‌تواند صعودی یا نزولی باشد. در الگوی ائامه‌دهنده پرچم سه‌گوش ادامه حرکت پس از خروج از مثلث معمولا هم‌جهت با میله پرچم است. اگر این حرکت با حجم معامله هم تایید شود، بسیار قابل اطمینان می‌شود.

الگوی ادامه‌دهنده پرچم

الگوی پرچم شباهتی با پرچم سه‌گوش دارد و مانند آن بعد از تغییر سریع قیمت که به شکل میله پرچم است، پدیدار می‌شود. با این حال، با ورود به ناحیه پرچم، شاهد یک مستطیل شیبدار هستیم که خلاف جهت روند حرکت می‌کند. الگوی ادامه‌دهنده پرچم دو نوع صعودی و نزولی دارد. شیب یک پرچم صعودی پس از صعود اولیه، کمی نزولی است در حالی که شیب یک پرچم نزولی پس از افت اولیه، صعودی است.

الگوی ادامه‌دهنده فنجان و دسته

الگوی فنجان و دسته الگویی به شکل U است و دسته آن یک چرخش نزولی دارد. این الگو در سال 1988 و از سوی ویلیام جی اونیل مطرح شد. در بخش U که شبیه به فنجان است، ریزش قیمت رخ می‌دهد اما در قسمت دسته فنجان، قیمت در یک بخش کوچک متراکم می‌شود. دسته فنجان در این الگو به نوعی نقش تثبیت قیمت را به عهده دارد و برای سرمایه‌گذاران فرصت ورود به معامله‌گران را فراهم می‌کند.

مزایای استفاده از الگوی ادامه‌دهنده

بسیاری از اوقات، یک سهم در روندی صعودی قرار می‌گیرد و سرمایه‌گذارانی را به خود جلب می‌کند. با این حال، بعد از گذشت مدتی، سهم آرام می‌گیرد و قیمت آن در جا می‌زند. بسیاری از دارندگان این سهم در شرایط بالا ممکن است از نگهداری آن ناامید شوند و اقدام به فروش کنند. مزیت استفاده از این الگو آن است که می‌تواند به تحلیلگر کمک کند تا پیش‌بینی کند که آیا این سهم با خروج از ناحیه مورد نظر به الگوی صعودی خود ادامه خواهد داد یا خیر. در این صورت بهتر است افراد دارایی خود را حفظ و حتی به آن اضافه کنند. در سمت فروش هم این ماجرا صادق است. یعنی اگر سهم پس از افت قیمت در یک روند نزولی متوقف شده، این الگو به شما نشان می‌دهد که ممکن است کمی بعد به روند اصلی برگردید و با زیان بیشتر روبرو شوید. بنابراین به افراد سیگنال خروج یا عدم ورود می‌دهد. این کار به سرمایه‌گذاری و نفع بردن افراد از بازار کمک می‌کند.

نکات مهم در به کارگیری الگوهای ادامه‌دهنده

درست است که الگوهای ادامه‌دهنده اهمیت بالایی دارند اما استفاده صحیح از آنها نیاز به رعایت برخی نکات دارد. یکی از مهمترین موارد در این مبحث، شناخت درست روند است. از آنجا که در این الگوها ابتدا یک روند وجود دارد و سپس قیمت با یک وقفه روبرو می‌شود و در نهایت دوباره به روند قبلی بازمی‌گردد، باید روند را به درستی تشخیص دهیم.

نکته دومی که در مورد استفاده از الگوهای ادامه‌دهنده اهمیت دارد، تشخیص الگوی ادامه‌دهنده و پیدا کردن نقطه شکست است. یکی از نکاتی که برخی تحلیلگران به آن معتقدند آن است که در صورتی تصمیم به معامله می‌گیرند که شکست قیمت در جهت روند اولیه باشد.

مشخص کردن نقاط ورود و خروج نیز از موارد دیگری است که باید مورد توجه قرار گیرد. به عنوان مثال، می‌توانید پس از شکست الگو وارد شوید. بهترین معامله در این الگو، حرکت همراستا با روند است اما باید صبر کنید تا جهت قیمت مشخص شود چرا که همه الگوهای ادامه‌دهنده منجر به ادامه روند نمی‌شوند. این نکته را نیز باید به یاد داشته باشید که حتی پس از ورود به معامله، باید به دقت قیمت و روند را مورد بررسی قرار دهید. هرچه الگوی ادامه‌دهنده با حرکات قدرتمندتری شکل گرفته باشد، اعتماد معامله‌گران به آن سهم بیشتر است، اما اگر الگوهای ادامه‌دهنده حرکات آرام قیمت داشته باشند، تردید معامله‌گران برای خرید و فروش آن سهم را نشان می‌دهند.